Rola pedagoga szkolnego w podejmowaniu działań profilaktycznych w szkole

Artykuł zawiera lokowanie marki własnej.

Działania profilaktyczne w szkole obejmują różne obszary mające na celu zapobieganie problemom wychowawczym, społecznym i zdrowotnym wśród uczniów. Zanim jednak przejdziemy do konkretnych kategorii tematów lekcji profilaktycznych, które można podejmować z uczniami, przyjrzyjmy się, co na temat działań profilaktycznych w szkole mówią przepisy prawa oświatowego.

Profilaktyka w szkole

Zgodnie z prawem oświatowym (Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe), system oświaty zapewnia w szczególności „wychowanie rozumiane jako wspieranie dziecka w rozwoju ku pełnej dojrzałości w sferze fizycznej, emocjonalnej, intelektualnej, duchowej i społecznej, wzmacniane i uzupełniane przez działania z zakresu profilaktyki problemów dzieci i młodzieży”.

W związku z tym działania profilaktyczne powinny być realizowane w każdej placówce oświatowej, ponieważ mają istotny wpływ na późniejszy kształt całego systemu, a także powiązanie działań na różnych szczeblach.

Z kolei rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2015 r. w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii mówi, że:

Działania profilaktyczne w szkołach i placówkach w ramach działalności profilaktycznej, obejmują w szczególności:

realizowanie wśród uczniów i wychowanków oraz ich rodziców lub opiekunów programów profilaktycznych i promocji zdrowia psychicznego dostosowanych do potrzeb indywidualnych i grupowych oraz realizowanych celów profilaktycznych, rekomendowanych w ramach systemu rekomendacji,
przygotowanie oferty zajęć rozwijających zainteresowania i uzdolnienia, jako alternatywnej pozytywnej formy działalności zaspakajającej ważne potrzeby,
w szczególności potrzebę podniesienia samooceny, sukcesu, przynależności
i satysfakcji życiowej,
kształtowanie i wzmacnianie norm przeciwnych używaniu środków i substancji, przez uczniów i wychowanków, a także norm przeciwnych podejmowaniu innych zachowań ryzykownych,
doskonalenie zawodowe nauczycieli i wychowawców w zakresie realizacji szkolnej interwencji profilaktycznej w przypadku podejmowania przez uczniów i wychowanków zachowań ryzykownych,
włączanie, w razie potrzeby, w indywidualny program edukacyjno-terapeutyczny, działań z zakresu przeciwdziałania używaniu środków i substancji.

Działalność profilaktyczna, może być realizowana w ramach:

zajęć edukacyjnych z zakresu kształcenia ogólnego,
zajęć edukacyjnych innych niż wskazane powyżej,
zajęć z wychowawcą,
w ramach pomocy psychologiczno-pedagogicznej.

Rola pedagoga szkolnego

Niewątpliwie znaczącą rolę w planowaniu działań profilaktycznych w szkole odgrywa pedagog/psycholog szkolny, którego zadaniem wynikającym z przepisów prawa jest podejmowania działań profilaktycznych.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach do zadań pedagoga szkolnego w przedszkolu, szkole i placówce należy między innymi „podejmowanie działań z zakresu profilaktyki uzależnień i innych problemów dzieci i młodzieży”.

Kategorie działań profilaktycznych, które można podjąć w szkole:

PROFILAKTYKA UZALEŻNIEŃ

dotycząca szkodliwości używek, w tym papierosów i e-papierosów, alkoholu, narkotyków i napojów energetycznych